Renovatie groenstructuur Wijsgerenbuurt

De Wijsgerenbuurt in Amsterdam-Geuzenveld is een groene "tuinstad" buurt met mooie oude bomen, royale grasvelden en heesterborders. De 50 jaar oude woonwijk, vlakbij de Sloterplas, bestaat uit een structuur van straten met lage huizenblokken met daartussen groene 'binnenhoven". De wijken in de directe omgeving bestaan uit portiekflats en veel daarvan wordende komende tijd gesloopt of gerenoveerd. De woningen in de Wijsgerenbuurt blijven staan maar zijn op termijn ook aan een renovatie toe.

De woningbouwcoperatie Ymere-wonen heeft aan BuitenKans de opdracht gegeven om in overleg met de bewoners alvast een nieuwe groenstructuur te ontwikkelen voor de binnenterreinen. Hiervoor hebben we een tweetal projecten opgezet: een participatietraject voor het ontwikkelen van een moestuin op één van de binnenhoven ( zie plantpost categorie BuitenKans) en het opzetten van een masterplan voor de groenstructuur van de hele wijk.

Samen met mijn collega's Marleen van Tilburg en Anne van Hirtum heb ik me gebogen over het ontwikkelen van dit masterplan. Er waren voor ons een aantal belangrijke uitgangspunten. Ten eerste wilden we graag dat de oorspronkelijke groene structuur zichtbaar bleef. Ten tweede moest de nieuwe structuur aansluiten bij de huidige wensen en het gebruik van de bewoners en ten derde wilden we het groen ook ecologisch verrijken.

De oorspronkelijke structuur van 1954

Het oorspronkelijke inrichtingsplan dateert van 1954. Dit plan kenmerkt zich door een mooie bomen structuur die de straten en de binnenhoven met elkaar verbindt. De overige beplanting bestond uit lange smalle heesterperken met grote rechthoekige groepen sierheesters en grasvelden. Er waren geen paden door het groen, het was kijkgroen puur sang. In 1984 zijn de hoven heringericht. De bomen structuur werd gedeeltelijk gehandhaafd maar er kwamen rechte tegelpaden en vierkante perken met rozen. Het kijkgroen werd wandelgroen.

Bij de bewoners lag duidelijk de wens om de groene binnenterreinen daadwerkelijk te gaan gebruiken. Wandelgroen moest gebruiksgroen gaan worden. De vier oude speelterreintjes moesten worden gesaneerd en er moest meer gelegenheid komen voor recreeren en actief tuinieren.

In het nieuwe masterplan hebben we de oude bomenstructuur gehandhaafd en waar nodig hersteld of aangepast binnen de huidige mogelijkheden.
De buitenste hoven krijgen een hele groene functie met een mooie sterk gelaagde beplanting van opgaande transparante inheemse heesters zoals hazelaar, krenteboompje en kardinaalsmuts. Daaronder is ruimte voor een bodembedekkende beplanting van schaduwminnende vaste planten en stinzenplanten. In de gazons komen voor het vroege voorjaar stinzenbollen. Het bloeiaccent in deze tuinen ligt in het voorjaar.
De middelste hoven krijgen een zonnigere structuur met veel ruimte voor activiteiten. Eén hof is een moestuin geworden, een andere hof krijgt een nieuwe speelplaats en ook nog ruimte voor losse speelaanleidingen. De derde hof is bedoeld voor recreatie en picknick en in de vierde komt een soort theater. De beplanting bestaat uit open, gemengde beplanting van bloemheesters zoals vlinderstruiken en vaste planten met een steppen of prairie karakter waaronder veel grassen. Het is een zonnige beplanting met de bloeiperiode in de zomer en nazomer. Veel planten in deze tuinen zijn vlinderlokkend.

In het voorjaar van 2009 is de moestuin al aangelegd. Dit is een enorm succes geworden bij de bewoners. Dit voorjaar wordt de groenstrook rond de moestuin aangeplant en een tweede hof heringericht. De komende jaren moeten de anderen gaan volgen.

Ruurd van Donkelaar

meer over de Wijsgerenbuurt ook op www.BuitenKans.eu