Natuurlijke oevervegetatie aan de Kerkewiel

De Kerkewiel in Werkendam is een grote vijver ontstaan uit een oude dijkdoorbraak van de Werkensedijk. Het is enkele eeuwen lang het afvoer putje van het centrum van Werkendam geweest. De riolen van de huizen rond de wiel en de sloten rond het kerkhof kwamen hierop uit. In de wiel was geen plantenvegetatie aanwezig, wel zwommen er veel karpers en eenden in rond. Met een speciale beluchtingsfontein werd voorkomen dat deze parkvijver in de zomer te hard ging stinken.
Afgelopen winter is de Kerkewiel geheel gesaneerd. Vrachtwagens vervuild slib zijn afgevoerd, oude beschoeiingen zijn verwijderd, een overschot aan vis is overgezet naar ander water en ontstonden weer mogelijkheden voor een natuurlijke vegetatie.

Voor de gemeente Werkendam heb ik een beplantingsplan gemaakt voor een nieuwe oever- en waterplantenvegetatie. Op de droge oevers werden inheemse soorten als groothoefblad, kattestaart, poelruit, leverkruid en heelblaadjes uitgeplant. In de oeverzone, maar dan net onderwater kwamen gele lis, oeverzegge, waterweegbree en zwanebloem, wat dieper helofyten zoals mattebies, egelskop en lisdodde. Deze laatse groep heeft tot taak om de nog aanwezige overtollige voedingsstoffen in het slib aan zich te binden en de biologische afbraak mogelijk te maken. Met een bootje zijn er vervolgens een groot aantal gele plomp en waterlelie wortelstokken afgezonden op geschikte plaatsen. Onderwaterplanten werden aangevoerd via de maaiboot van de gemeente die jaarlijks de waterplantenvegetatie uit de singels onder contole houdt.

De Kerkewiel is veranderd van een stinkende poel in een prachtige parkvijver waarin herstel van het biologisch evenwicht weer mogelijk is.

Ruurd van Donkelaar